a:2:{s:4:"TEXT";s:2841:"Музейге кіре бергенде, алдымен «Қираған шаңырақ» атты композиция көз тартады. Шаңырақ –отбасы берекесінің белгісі, үй болып, отау құрудың нышаны. Композицияда көрсетілген шаңырақ тоғанының шытынап, күлдіреуіштерінің сынуы, кереге фрагментінің қақырауы тоталитарлық жүйенің қыспағын бейнелейді. Бұл көрініс өткен ғасырда саяси қуғын-сүргін көрген қазақ халқының басына түскен зор ауыртпашылықты, ұлт трагедиясын суреттейді.
Арнайы тұғырда Орталық Қазақстан жерінде қара дақ болып көзге түсетін Қарлаг көлемі бейнеленген Қазақ КСР-ның картасы орналастырылған. Қарлагтың орталығы – Долинка селосы қара жалаушамен белгіленген. Қабырғаларға ІІХК басшыларының бұйрықтарынан үзінділер келтірілген тақталар ілінген.
ҚазКСР картасы орналастырылған тұғырға қарсы, жазықсыз құрбан болған миллиондаған адамдардың басты айыпкері И.В.Сталиннің суреті салынған қабырғаның алдында, Қарлаг әскери күзетінің бақылау мұнарасының кішірейтілген үлгісі қойылған. Мұндай мұнаралармен ББСБ-ның барлық еңбекпен түзеу лагерлері жабдықталған болатын.
Дәліздің бойымен жүрген кезіңізде, шамдар ілінген ағаш бағаналармен қоршалған лагердің периметрімен жүріп келе жатқандай әсерде боласыз. ХХ ғасырдың 30-шы жылдары қолданыста болған шамдардың төбесіндегі сәулеқағарлары музей жәдігерлері болып есептеледі. Дәліздің бойына мұрағаттық материалдар – тұтқындардың жеке істерінің фрагменттері орналастырылған турникеттер қойылған. Қабырғаларға Қарағанды облыстық мұрағатынан алынған Қарлагтың және оның бөлімшелерінің карталары ілінген. ";s:4:"TYPE";s:4:"TEXT";}